Julle is sout en lig

Deur Lynette de Beer (toerusting aangebied tydens die saamtrekstreek van Suidwes Gauteng, 14 Maart 2015)

In Matteus 5: 13-16 gebruik Jesus twee metafore of simbole waarmee ons ingesteldheid teenoor die wêreld uitgespel word, naamlik sout en lig!

Ons almal ken die werking en gebruik van sout: Ditgee smaak, preserveer, voorkom bederwing, reinig wonde, help met sinusprobleme – om maar net ʼn paar funksies te noem.

Soutlose Sout

In die destydse Palestina was die kwaliteit van sout wisselvallig. Nie alle sout was smaakvol of bederfwerend nie. Swak sout  was onbruikbaar en weggegooi. Jesus gebruik die beeld van sout wat verslaan om die godsdiens van baie van sy Joodse tydgenote te beskryf. Jesus kon sien hoe die Fariseërs en Skrifgeleerdes godsdiens op ʼn manier bedryf het wat sy krag verloor het. Die lewe van gehoorsaamheid en toewyding soos die Ou Testamentiese profete dit beskryf het, het in mensgemaakte, wettiese prosedures verval. So ʼn lewe word uitgegooi en vergaan.

Ons kry vandag nog mense wat die dien van die Here verwar met ʼn rigiede lewenstyl wat meer om tradisie gaan as om toewyding aan God. ʼn Selfgesentreerde vorm van godsdiens is ʼn selfregverdigende godsdiens eerder as die uitgiet van jou lewe in diens vir ander. Dit is belangrik dat mense God moet kan “proe”  in ons daaglikse lewenswandel.

Lig

Lig dien as metafoor met ʼn soortgelyke betekenis as sout en word in die Bybel veral met God vergelyk. Ons as Jesus se volgelinge behoort sigbaar te wees en lig uit te straal. Dit is waarom Jesus die stad met sy lig op ʼn heuwel plaas en die lamp op ʼn stander. Die lig is sigbaar, maar ook kwesbaar. Die lig word nie beskerm nie, dit kan op die lampstaander omval en deur die wind en weer doodwaai. Mense wat die lig vir die wêreld is, kan nooit hulleself wegsteek nie. Hulle is oral sigbaar. Die lig wat God gee is nie om onsself te verlig nie. Ander moet die lig van Christus in ons sien wat uitdrukking vind in ons dade van liefde, goedheid  en  diensbaarheid. Hierdeur word God verheerlik.

 Effektiewe lig en sout

Om effektief lig en sout te wees, is dit belangrik om te weet wie ons – asook ons medemens – is, sodat ons sinvol in verhouding kan staan. God het aan elkeen van ons ʼn spesifieke kombinasie van temperamente gegee waarmee ons ʼn impak, ’n verskil in hierdie wêreld moet maak. Indien ons nie weet wie ons en wie ander is nie, raak die uitdaging om effektief sout en lig te wees, al hoe groter.

Ek verduidelik graag opsommend die vier temperamente aan die hand van vier  kleure, naamlik geel, rooi, groen en blou:

Die Populêre Geel Temperament is ekstroverties, praat baie en is oor die algemeen optimisties.

Die Rooi Temperament is ekstroverties, praat nie net nie, maar is ‘n doener en is ook optimisties.

Die Perfekte Blou Temperament is introverties, is ʼn denker en is oor die algemeen geneig om pessimisties te wees.

Die Vredeliewende Groen Temperament is introverties, kyk graag hoe ander dinge doen en is oor die algemeen geneig om pessimisties te wees.

So het elke temperament ʼn voorkeur tot eie begeertes, natuurlike sterk kwaliteite, natuurlike swak kwaliteite, emosionele behoeftes, vrese, unieke bestuurstyle, unieke reaksies op stres, aangetrokkenheid tot spesifieke temperamente.

Indien ons nie weet wat ons en ons medemense se natuurlike sterk- en swak kwaliteite is nie, sal ons van tyd tot tyd in onsself teleurgesteld raak, gefrustreerd voel en soms  moedeloos raak en onnodig ongeërgd met ons medemens wees. Ons sal ook geneig wees om onsself met ander te vergelyk en sekere goed van ander te verwag waaraan hulle dan nie altyd kan voldoen nie. Wanneer hulle dan in hulle natuurlike swakheid optree, lei dit tot konflik omdat daar nie aan die vereiste verwagtings voldoen is nie.

God handel met elke temperament uniek en anders. Gaan lees gerus die verhale van die volgende Bybelkarakters om na elkeen se gedragspatroon te kyk en die besondere wyse te  sien waarop God met elkeen werk:

  • Petrus en Miriam: Geel Temperament
  • Paulus en Debora: Rooi Temperament
  • Abraham en Ester: Groen Temperament
  • Moses en Abigail: Blou Temperament

Wanneer ek weet wat my natuurlike sterk- en swak kwaliteite is, kan ek immers daarop ingestel wees. Wanneer ek my medemens verstaan, kan ek moeite doen om in sy of haar temperament in te praat en nie soseer vanuit my temperament nie.

Om waarlik sout en lig te wees, soos Jesus van ons verwag, moet ons altyd stop en dink voordat ons optree.  Die emosionele brein is 80 000 keer vinniger as die logiese brein en daarom sal ons in hierdie gebroke wêreld vol sonde sonder moeite geneig wees om op te tree vanuit ons swakhede. Die duiwel misbruik graag ons swakhede as ons nie doelbewus daarop bedag is nie.

Ons moet ook seker maak dat ons van die regte platform, naamlik die platform van lig optree. Vanaf hierdie platform dwing ek my doelbewus om begrip te hê en dinge deur die lens van die kruis te sien. Wanneer ons egosentries en wraaksugtig optree werk ons ongetwyfeld vanaf die platform van duisternis waar die sout laf geword het en die lig uitgeblus is.

Ek en jy is ambassadeurs van die Koninkryk van lig. Ons opdrag is duidelik… wees sout en wees lig!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *